Rana po usunięciu pieprzyka – jak ją pielęgnować, by dobrze się goiła?

Co dzieje się z raną po usunięciu pieprzyka?

W artykule mówimy głównie o klasycznym chirurgicznym usunięciu znamienia, podczas którego lekarz:

• wycina pieprzyk z marginesem zdrowej skóry,
• zakłada szwy (zewnętrzne, czasem również wewnętrzne),
• zabezpiecza ranę jałowym opatrunkiem.

W pierwszych dniach po zabiegu dominuje proces zapalny – skóra jest lekko zaczerwieniona, może być nieco obrzęknięta. Następnie powstaje nowy naskórek, a głębsze warstwy skóry odbudowują się. Ostatecznie powstaje blizna, która z czasem blednie i staje się mniej widoczna.

Jak długo to trwa?

• zamknięcie powierzchni rany: ok. 7–14 dni (zależy od lokalizacji i wielkości),
• dojrzewanie blizny: nawet 6–12 miesięcy.

O tym, co dzieje się, gdy pieprzyk zostanie rozdrapany lub uszkodzony, możesz przeczytać w artykule: Pielęgnacja rozdrapanego pieprzyka – jak uniknąć powikłań?.

Pielęgnacja rany ze szwami krok po kroku

Zawsze w pierwszej kolejności stosuj się do instrukcji chirurga lub dermatologa. Jeżeli nie kojarzysz dokładnych wskazówek, poniższy schemat pomoże uporządkować domową opiekę.

1. Pierwsze 24–48 godzin

• Rana jest przykryta opatrunkiem – nie zdejmuj go, jeśli nie przemókł i nie odstaje.
• Staraj się go nie moczyć. Prysznic bierz ostrożnie, omijając bezpośredni strumień wody na opatrunek.

2. Po 24–48 godzinach

Zwykle można zacząć delikatnie pielęgnować ranę:

1. Umyj ręce.
2. Ostrożnie zdejmij opatrunek.
3. Obejrzyj ranę: niewielkie zaczerwienienie i delikatne napięcie skóry są normalne, ropna wydzielina – nie.
4. Możesz przemyć miejsce letnią wodą z delikatnym mydłem, a następnie dokładnie osuszyć, przykładając jałowy gazik lub ręcznik papierowy.
5. Nie pocieraj – to może uszkodzić szwy i świeży naskórek.

3. Zmiana opatrunku

• Po osuszeniu skóry wokół szwów zastosuj środek antyseptyczny, np. lek octenisept® spray, jeśli tak zalecił lekarz.
• Nałóż cienki, jałowy opatrunek lub plaster pooperacyjny.
• Opatrunek zmieniaj codziennie lub wtedy, gdy się zabrudzi albo zamoknie.

Jak korzystać z octenisept® po wycięciu znamienia?

Lek octenisept® spray jest lekiem o działaniu odkażającym (antyseptycznym), wskazanym m.in. do:

• odkażania małych, powierzchownych ran,
• wspomagającego postępowania antyseptycznego w obrębie zamkniętych powłok skórnych po zabiegach – czyli m.in. wokół szwów.

Jak go stosować (zgodnie z zaleceniem lekarza i ulotką):

1. Po delikatnym umyciu i osuszeniu skóry wokół rany spryskaj linię szwów octenisept®.
2. Zwróć uwagę, by nie dotykać końcówką aplikatora skóry – utrzymujesz w ten sposób większą higienę.
3. Odczekaj minimum 1 minutę – octenisept® działa już w tym czasie, zwalczając bakterie.
4. Nie spłukuj – nałóż opatrunek dopiero po wyschnięciu preparatu.

W artykule: Odkażanie ran w domowych warunkach – czym dezynfekować rany? znajdziesz szersze porównanie różnych środków do dezynfekcji i ich zastosowanie w domu.

Czego lepiej unikać, aby rana goiła się dobrze?

Przez pierwsze tygodnie po zabiegu usunięcia pieprzyka skóra w miejscu rany intensywnie się regeneruje. Aby nie zaburzyć tego procesu i zmniejszyć ryzyko infekcji lub nieestetycznej blizny, warto unikać kilku rzeczy.

• Nie mocz rany długo w wodzie – unikaj kąpieli w wannie, basenie, jacuzzi czy naturalnych zbiornikach wodnych. Długotrwałe moczenie może osłabiać brzegi rany, sprzyjać jej rozpulchnieniu i zwiększać ryzyko zakażenia. Zdecydowanie lepszy jest krótki, letni prysznic, zgodnie z zaleceniami lekarza.
• Nie opalaj miejsca po zabiegu – świeża rana i gojąca się blizna są bardzo wrażliwe na promieniowanie UV. Ekspozycja na słońce może prowadzić do trwałych przebarwień, pogrubienia i „utwardzenia” blizny. Miejsce po zabiegu należy chronić przed słońcem przez kilka miesięcy, a po wygojeniu stosować wysoką ochronę przeciwsłoneczną (SPF 30–50).
• Nie stosuj drażniących kosmetyków na świeżą ranę – unikaj preparatów zawierających alkohol, substancje zapachowe, olejki eteryczne, kwasy (AHA, BHA), retinoidy czy peelingi. Składniki te mogą podrażniać skórę, opóźniać gojenie i zwiększać ryzyko reakcji zapalnej. Do pielęgnacji używaj tylko produktów zaleconych przez lekarza.
• Nie drap strupów i nie „podważaj” szwów – strup jest naturalnym elementem procesu gojenia – jego usuwanie może prowadzić do krwawienia, zakażenia oraz powstania większej i bardziej widocznej blizny. Podobnie nie należy manipulować przy szwach ani próbować usuwać ich samodzielnie.
• Unikaj intensywnego wysiłku fizycznego i nadmiernego rozciągania skóry – ćwiczenia, które powodują napinanie skóry w okolicy rany (np. dźwiganie ciężarów, gwałtowne skręty tułowia, intensywne treningi siłowe), mogą prowadzić do rozejścia się rany lub pogorszenia efektu estetycznego blizny. Szczególnie dotyczy to zmian usuwanych z pleców, klatki piersiowej, brzucha czy kończyn.

Jak dbać o świeżą bliznę po zdjęciu szwów?

Po zdjęciu szwów rana jest formalnie zamknięta, ale proces dojrzewania blizny trwa dalej. Co możesz zrobić?

• Chroń bliznę przed słońcem – stosuj krem z filtrem SPF 30–50 przez minimum 6–12 miesięcy, szczególnie na twarzy, karku, dekolcie.
• Delikatnie ją masuj (jeśli nie boli) – poprawia to ukrwienie i elastyczność, może zmniejszyć ryzyko blizn przerostowych.
• W porozumieniu z lekarzem sięgnij po preparaty na blizny (żele, plastry silikonowe), jeśli blizna jest w newralgicznym miejscu lub masz skłonność do bliznowców.
• Dbaj o nawilżenie skóry – pomocny może być kosmetyk octenisept® protect & repair krem, który nawilża i wspiera regenerację podrażnionej skóry.

Więcej ogólnych wskazówek dotyczących gojenia ran znajdziesz w artykule:
Jak przyspieszyć gojenie ran i skaleczeń? Domowe sposoby i nie tylko.

Najczęściej zadawane pytania

Bibliografia

1. World Health Organization, Guidelines for Wound Management in the Community Setting, WHO, 2019.
2. Baranoski S., Ayello E, Wound Care Essentials: Practice Principles, 4th ed., Wolters Kluwer Health, 2020.
3. M. Biegaj, Oktenidyna w leczeniu ran, https://www.akademiamedycyny.pl/wp-content/uploads/2017/09/7.pdf [12.2025].
4. Strickler A.G., Preventing and managing complications in dermatologic surgery: Procedural and postsurgical concerns, J Am Acad Dermatol. 2021 Apr;84(4):895-903. doi: 10.1016/j.jaad.2021.01.037. Epub 2021 Jan 23. PMID: 33493570; PMCID: PMC9491026.
5. Sanchez-Puigdollers A., Toll A, Morgado-Carrasco D., Postoperative Wound Care in Dermatologic Surgery: Update And Narrative Review, Actas Dermosifiliogr. 2024 Nov-Dec;115(10):T957-T966. English, Spanish. doi: 10.1016/j.ad.2024.09.014. Epub 2024 Sep 19. PMID: 39306237.